İtalya Başbakanı Azerbaycan’a gidiyor: Roma-Bakü hattında enerji diplomasisi

* İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin önümüzdeki haftalarda Azerbaycan’ı ziyaret ederek Roma ve Bakü arasındaki siyasi diyaloğu ve enerji iş birliğini sürdürmesi beklenirken, Trans Adriyatik Boru Hattı üzerinden Azerbaycan’dan gaz tedariki ikili ilişkilerin önemli bir ayağını oluşturuyor.

TÜHA / TÜRKUAZ İnternational News Agency

İTALYA, 18 NİSAN 2026 – TÜHA / TÜRKUAZ İnternational News Agency’n EURONEWS kaynaklı Saida Rustamova’nın haberine göre, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin önümüzdeki haftalarda Azerbaycan’ı ziyaret ederek iki ülke arasındaki ikili ilişkilerde yeni bir adım atması bekleniyor.

Mayıs ve haziran ayları arasında gerçekleşmesi beklenen ziyaret, devam eden siyasi ve ekonomik iş birliği çerçevesinin bir parçası.

Azerbaycan’ın Hazar bölgesini Avrupa’ya bağlayan daha geniş Güney Gaz Koridoru’nun bir parçası olan Trans Adriyatik Boru Hattı (TAP) aracılığıyla İtalya’ya doğal gaz tedarik etmesiyle birlikte enerji, Roma ve Bakü arasındaki ilişkilerin merkezi bir ayağı olarak görülüyor.

TAP Genel Müdürü Luca Schieppati Euronews’e yaptığı açıklamada, ticari faaliyetlerin başlamasından bu yana İtalya’ya 47,5 milyar metreküp (bcm) doğal gaz sevkiyatı gerçekleştirdiklerini söyledi.

İtalyan anonim şirketi SNAM SpA’ya göre, “2025 yılında TAP üzerinden taşınan gazın İtalya’nın toplam gaz talebinin yaklaşık yüzde 16’sını karşıladığını” da sözlerine ekledi.

Schieppati, TAP’ın Avrupa’ya toplamda 57 milyar metreküpten fazla gaz ulaştırarak tedarik yollarının çeşitlendirilmesine ve Avrupa gaz sisteminin esnekliğine katkıda bulunduğunu söyledi.

Ayrıca İtalya’nın TAP üzerinden taşınan Azerbaycan gazı için birincil varış noktası ve Avrupa pazarına boru hattı tedariki için kilit bir giriş noktası olduğunu belirtti.

‘Güvenilirlik performansımızın temelini oluşturuyor’

Operasyonel veriler, TAP’ın 2025 yılında İtalya’nın

toplam gaz ithalatının yaklaşık yüzde 16,5’ini ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) hariç boru hattı gaz ithalatının yaklaşık yüzde 25’ini oluşturduğunu göstermektedir.

Yunanistan’daki kompresör istasyonunda yapılan son iyileştirmeler uzun vadeli kapasiteyi yılda 1,2 milyar metreküp artırarak sistemin taşıma kapasitesini güçlendirmiştir.

Yıllık teslimat rakamları son yıllarda istikrarlı akışlar göstermektedir: 2021’de 6,83 bcm, 2022’de 9,69 bcm, 2023’te 9,37 bcm, 2024’te 9,76 bcm ve 2025’te 9,46 bcm ve bu yıl şu ana kadar 2,4 bcm’den fazla teslimat yapıldı.

Schieppati, “Güvenilirlik, ticari operasyonların başlangıcından bu yana %100 sistem kullanılabilirliği ile performansımızın merkezinde yer aldı,” dedi.

TAP ticari ve bağımsız bir iletim sistemi operatörü olarak faaliyet gösterirken, Schieppati “İtalya ve Azerbaycan arasındaki üst düzey ikili görüşmelerin enerji sektöründe uzun süredir devam eden iş birliğini ve Güney Gaz Koridorunun stratejik önemini yeniden teyit etmek için bir fırsat sunduğunu” söyledi.

Topchubashov Düşünce Kuruluşu Araştırma Görevlisi Simona Scotti Euronews’e yaptığı açıklamada, “ziyaretin COP29’a katılım ve daha önceki resmi ziyaretler de dahil olmak üzere önceki ikili ve çok taraflı alışverişleri takip edeceğini” belirtti.

Gündem teyit edilmemiş olsa da, enerji iş birliğinin diğer ekonomik ve siyasi iş birliği alanlarının yanı sıra daha geniş ilişkilerin önemli bir bileşeni olmaya devam edeceğini de sözlerine ekledi.

Scotti, “İtalya şu anda Azerbaycan’ın önde gelen ticaret ortağıdır ve enerji alanını kapsayan ve savunma ve havacılık gibi sektörlere doğru genişleyen iş birliği, son yıllarda ikili ilişkilerin kademeli olarak çeşitlendiğini yansıtmaktadır,” dedi.