Omicron son dalga mı olacak?

Koronavirüsün omicron varyantı dünyada hızla yayılmaya devam ediyor. Artan vaka sayılarıyla ülkeler zor günlerden geçiyor.

ABD’de ve Avrupa’da tırmanışa geçen günlük vakalar rekor seviyesinde seyrediyor. Salgının ilk evresindeki kısıtlamalar bazı ülkelerde yeniden devreye alınıyor.

Türkiye’de de vakalar hızla artarak 45 bin sınırına ulaştı.

DSÖ: Omicron üst solunum yollarında daha etkili

Dünya Sağlık Örgütü Uzmanı Abdi Mahmud da omicron varyantına ilişkin yaptığı son araştırmaları basınla paylaştı.

Mahmud, diğer varyantlardan farklı olarak omicronun, daha çok üst solunum yollarını etkilediğini tespit ettiklerini söyledi.

Diğer varyantların aksine kişilerde ciddi zatürreye de neden olabildiğini belirten Mahmud, “Omicronun bundan sonra nereye evrileceğini öngörmek zor” dedi.

Salgın bitiyor mu?

Ancak uzmanlar, koronavirüs salgınından çıkış kapısının aralandığını iddia ediyor.
Danimarka Devlet Serum Enstitüsü Başkanı Tyra Grove Krause, omicron varyantının salgına son vereceğini, Danimarka’da iki ay içinde normal hayata dönülebileceğini öne sürdü.

Fransa Sağlık Bakanı da 5’inci koronavirüs dalgasının son dalga olabileceğini savundu. omicronun koronavirüs salgınını bitirecek son varyant olacağını iddia etti.

Peki, omicron, pandemiyi bitirecek mi? Bu iddialar ne anlatıyor? Uzmanlara sorduk.

“Haziran ayından sonra koronavirüs gündemimizden çıkacak”

Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Alper Şener de omicronun koronavirüs salgınını bitirecek son varyant olacağı görüşünde. Ancak önümüzdeki süreçte vakaların daha da artacağının da altını çizerek uyarıyor.

“Omicronun salgını bitirebilecek son varyant olacağı bir alternatif, bir hipotez. Benim tahminim de büyük olasılıkla öyle olacak. Türkiye içinde haziran ayından sonra gündemimizden çıkacak. Çünkü enfekte olmayan kişi kalmayacak gibi görünüyor. Aşılı, aşısız herkes enfekte olacak. Aşısızlardan ciddi anlamda yoğun bakıma yatan, COVID-19 nedeniyle ölen ve sakat kalan bir grup olacak büyük ihtimalle. Sakatla kastettiğimiz, COVID-19’un hastalığı atlattığınız zaman hasar bırakmama gibi bir durumu söz konusu değil. Yani yüzde 10 ila 15 oranında bir hasar bırakıyor. Yani 10 kişiden 1’inde hasar bırakır. Kalp, akciğer hasarı, kas-eklem ağrısı, sisli beyin gibi… Her 10 kişiden 1’inde bunu görüyoruz ve göreceğiz. Aşısızlarda da bu hasar daha fazla oluşuyor.”

“Şubata kadar 3 varyant birlikte etkili olacak”

Türkiye’de şubat ayına kadar delta, delta plus ve omicron varyantlarının birlikte olacağını söyleyen Prof. Dr. Şener, şubat ayının başından itibaren de omicronun daha yaygın hale gelmeye başlayacağına dikkat çekiyor:

“Dolayısıyla bizde halihazırda şubat ayına kadar devam eden periyotta hastaneye ve yoğun bakıma yatış oranı yüksek seyredecek. Ama omicron vakaları çok artacağı için bizim hastaneye yatış oranlarımız ve yoğun bakıma yatış oranının düşeceğini zannetmeyin. Çünkü normalde siz 20 bin hasta görürken, günde 100 bin hasta göreceksiniz. Bizim için salgının mart ayına kadar olan seyri ve 3. dozu yapma oranımız önemli. 3. dozunu yaptırmayan grupta omicron varyantı ağır seyredecek.”

“Wuhan’daki kadar naif bir şekilde yakalanmayacağımız kesin”

Kocaeli Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Sıla Akhan ise omicronun çok büyük bir değişiklik yaptığını ve bunun sonuçlarının ne olacağının henüz bilinemeyeceğini söylüyor:

“Omicron salgının değişik bir formata geçmesine neden oldu. Çünkü, omicron, şu anda salgında çok büyük bir değişiklik yaptı. Biz hala kontrol altına almış değiliz. Bu değişimin daha sonuçlarının ne olduğunu bilmiyoruz. Buradan da hala değişebileceğini gösteriyor. ‘Bundan sonra rahat edeceğiz’ diye bir şey söylemek için çok erken. Ama ilk başta o Wuhan’daki kadar naif bir şekilde yakalanmayacağımız kesin. Çünkü belli bir bağışıklık oluştu herkeste. Çoğu kişi ya geçirdi, ya aşı oldu. Çok savunmasız bir halde değiliz. İlk defa karşımıza çıkan veya bağışıklığın hiç tanımadığı bir virüs değil. Ama kendini değiştirdiği için bu son varyant olamaz. Yok, oluyor demek mümkün değil. Virüs kendiyle ilgili gelişimini tamamlıyor. Ve onların bize yansımasını da biz zaman içerisinde göreceğiz.”

“Hafif geçirmemizin sebebi bağışıklıkla ilgili”

Omicronun 4 varyanttan da önemli mutasyonlar aldığını ve değişimin devam ettiğini vurgulayan Prof. Dr. Akhan, aşıların da bu mutasyona göre revize edileceğini söylüyor.

“Bu aldığı mutasyonların dışında kendinin 30’a yakın mutasyonu var. Ve bunların bizim için yapacaklarını ve sonuçlarını söylemek mümkün değil. Belki aşılar değişecektir. Ama son varyant olmayacağı kesin. Hafif geçirmemizin sebebi bağışıklıkla ilgili. Aşıdan ve kısmi bağışıklık olmasından kaynaklı yoğun bakımlarda yatışlar az. Ancak ‘Aşının yüzde 100 koruyuculuğu var’ da diyemeyiz. Yeni bir virüs gibi kişiler tekrar enfekte oluyor. Azalmakla beraber aşının etkinliği devam ediyor. Aşı da değişecek mecburen daha etkili aşılar çıkacak.”

Virüsün hala kontrol altına alınmadığını da hatırlatan Akhan, omicronun Gama varyantıyla benzer özelliklere sahip olduğunu belirtiyor:

“Omicronun şu anki özellikleri Gama varyantına benziyor. Gama varyantı da daha çok aşıdan kaçan bir varyanttı. Ama bulaştırıcılığı bir Delta ya da Alfa kadar değildi. Ama omicronda bütünüyle alfadan deltadan hepsinden esintileri var. Ama en çok gamaya benziyor. O yüzden de ‘Burada duruyor ve bitiyor’ diyemeyiz.”