İngiltere’nin yeni başbakanı Liz Truss

İngiltere Dışişleri Bakanı Liz Truss, iktidardaki Muhafazakar Parti’nin yeni lideri seçildi. Truss yarın Kraliçe 2. Elizabeth tarafından hükümeti kurmakla görevlendirilecek ve ülkenin yeni başbakanı olacak. 

Uluslararası Haber Ajansı (UHA) Avrupa Temsilciliğin  haberine göre, Başbakan Boris Johnson’ın istifası sonrası Muhafazakar Parti’de liderlik yarışı partinin meclis grubundaki oylamalarla başlamış, bu oylamalarının sonuncusunda eski Maliye Bakanı Rishi Sunak ve Liz Truss ilk iki sırada yer almıştı. 

Muhafazakar Parti’nin yeni liderini, dolayısıyla da İngiltere’nin yeni başbakanını partinin üyeleri seçti.

Seçimde partinin 172 bin 438 üyesi oy kullandı. Oyların 81 bin 326’sını Liz Truss, 60 bin 399’unu Sunak aldı.

Boris Johnson’a övgü

Muhafazakâr Parti’nin lideri ve İngiltere’nin yeni başbakanı olacağının açıklanmasının ardından yaptığı konuşmada Liz Truss, parti liderliğine seçilmiş olmasının bir onur olduğunu söyledi.

Liderlik için yarıştığı başta Rishi Sunak olmak üzere tüm diğer adaylara teşekkür eden Truss, seçim kampanyasının çetin geçtiğini ve bu sürecin parti içindeki “yetenekli insanların derinliğini” gösterdiğini söyledi.

Liz Truss, Boris Johnson’a Kremlin’e kafa tuttuğu, Brexit sayesinde İngiltere’nin Avrup Birliği’nden ayrılmasının yolunu açtığı, Covid aşısının geliştirilmesinin önünü açtığı ve İşçi Partisi’nin eski lideri Jeremy Corbyn’i “hezimete uğrattığı” için teşekkür etti.

İngiltere’de vergi kesintilerine gitmek ve ekonomiyi büyütmek için “cesur bir planı” olduğunu söyleyen Truss, enerji kriziyle ilgili olarak da uzun vadeli arz çözümleri geliştireceği vaadinde bulundu.

Truss, partisinin 2024 genel seçimlerinde İşçi Partisi’ni yenilgiye uğratacağı sözü de verdi.

İngiltere’de Muhafazakar Parti’nin kazandığı son genel seçim 12 Aralık 2019’da yapılmıştı.

Liz Truss’ın başbakan olarak erken seçime gitme zorunluluğu bulunmuyor.

Truss’ı yeni görevinde bekleyen ilk zorluk enerji kriziyle mücadele olacak.

Truss Pazar günü BBC’ye yaptığı açıklamada, başbakan olması halinde bir hafta içinde enerji krizine çözüm bulmaya yönelik bir planı kamuoyuna açıklama sözü vermişti. Truss halkın “enerji faturalarını ödeyebilmesine yardımcı olmak için derhal harekete geçeceğini” söylemiş ancak planının ayrıntılarını açıklamamıştı.

Truss’ın planları dahilinde enerji faturalarının dondurulmasının da seçenekler arasında olduğu bildiriliyor.

BBC’ye konuşan Truss’ın ekibinden bir kaynak, “birçok önlemin” gündemde olduğunu, bu konuda Perşembe günü bir açıklama yapılabileceğini söyledi.

Tebrikler, eleştiriler

Liz Truss’ı ilk tebrik edenlerden biri ana muhalefetteki İşçi Partisi’nin lideri Keir Starmer oldu.

Ancak 12 yıllık Muhafazakâr Parti iktidarından sonra sonucun düşük maaşlar, yüksek fiyatlar ve artan hayat pahalılığı olduğunu söyleyen Starmer, İngiltere’nin ihtiyacı olan yeni başlangıcın ancak İşçi Partisi iktidarında söz konusu olacağını ifade etti.

Liberal Demokrat Parti’nin lideri Ed Davey de Liz Truss yönetiminde Boris Johnson dönemindeki kriz ve kargaşa ortamının devam edeceğini ileri sürdü.

Davey, “hayat pahalılığından NHS krizine, Muhafazakârlar hiçbir planlarını bulunmadığını ve bunun umurlarında da olmadığını gösterdiler. Artan enerji fiyatlarını düzenleyip erken seçime gitmenin zamanıdır,” diye konuştu.

İskoçya Başbakanı Nicola Sturgeon da Liz Truss’u zaferinden ötürü tebrik etti ve kendisiyle iyi bir çalışma ilişkisi kurmayı dilediğini söyledi.

Truss’la aralarındaki siyasi farklılıkları hayli derin olarak nitelendiren Truss da elektrik faturalarının dondurulması çağrısında bulundu.

Galler Bölgesi Başbakanı Mark Drakeford da Truss’ı tebrik etti ve artan hayat pahalılığıyla mücadele için işbirliği içinde çalışmak gerektiğini söyledi.

Muhafazakâr Parti içindeki liderlik yarışında ikinci sırada kalan Rishi Sunak da kendisi için oy kullanan tüm delegelere teşekkür ettiği bir tweet paylaştı.

Sunak, partinin şimdi Liz Truss etrafında birleşmesi gerektiğini ifade etti.

Başbakanlık görevini Truss’a devredecek olan Boris Johnson da “Hayat pahalılığıyla mücadele edecek, partiyi yeniden birleştirecek ve ülkemizi ileriye götürecek olan doğru planın onun elinde olduğunu biliyorum. Muhafazakârların şimdi kendisine yüzde 100 destek vermesi gerekiyor,” diye konuştu.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula Von der Leyen de Truss’la birlikte çalışmayı dört gözle beklediğini, kendisiyle yapıcı bir ilişki kurmayı umut ettiğini söyledi.