Zehirli İlişkiler!

TÜHA HABER /  Sakarya Üniversitesi Ortadoğu Enstitüsü ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğr. Göv.si Prof. Dr. Kemal İnat,   Almanya’daki bazı çevrelerin, Rus muhalifin zehirlenmesi olayının sorumluluğunu Putin yönetimine yükleyip Berlin’in buna tepki olarak gerekli adımları atmasını isterken, Rusya meseleyi kendisine karşı bir karalama kampanyasının ürünü olarak gördüğünü açıkladı.

 Prof. Dr. Kemal İnat,  (UHA) Uluslararası Haber Ajansı‘nın Almanya Temsilcisi Tuba Nur TÜRKELİ’ne yaptığı açıklamada, Almanya ile Rusya arasındaki Navalny krizinin her geçen gün büyüdüğünü söyledi.

“Almanya’daki bazı çevreler, Rus muhalifin zehirlenmesi olayının sorumluluğunu Putin yönetimine yükleyip Berlin’in buna tepki olarak gerekli adımları atmasını isterken, Rusya meseleyi kendisine karşı bir karalama kampanyasının ürünü olarak görüyor” diyen Prof. Dr. Kemal İnat, ‘Navalny’nin zehirlenmesinin Almanya-Rusya ilişkilerini de zehirlediğinin kesin’ olduğunu ifade etti.

  Prof. Dr. Kemal İnat, “Bugüne kadar Rusya ile ilişkiler konusunda oldukça temkinli olan, Moskova ile doğrudan karşı karşıya gelmek istemeyen Berlin’in zehirlenen Rus muhalifi ülkesine getirirken bu ilişkileri de riske attığı açık. Almanya bu kararı, söz konusu riski bilerek alacak kadar tecrübeli bir başbakana sahip” olduğuna dikkat çekti.

“Bu durumda sorulması gereken soru, Navalny’yi tedavi için ülkesine getiren Almanya, bu eylemiyle birlikte Rusya ile ilişkilerinde yeni bir aşamaya mı geçti?” diye konuşan Prof. Dr. Kemal İnat, bu sorunun cevabını vermek için Rusya ile “zehirli ilişkilere” sahip bir başka ülkeye bakmanın aydınlatıcı olabileceğini hatırlattı.

İngiltere’nin Litvinenko ve Skripal olayları sırasında Rusya ile aşırı gerilen ilişkilerin hâlen sorunlu bir şekilde devam ettiğine dikkat çeken Prof. Dr. Kemal İnat,  Eski Rus ajanı Alexander Litvinenko’nun 2006 yılında İngiltere’de polonyum ile zehirlenip öldürülmesinin ardından İngiliz hükûmetinin Rusya’yı suçladığını ve iki ülke arasında ciddi bir gerginliğin yaşandığı ifade etti.

Bazı Rus diplomatlarının sınır dışı edilmesi ve Rus gizli servisi ile iş birliğinin sonlandırılması İngiltere’nin Moskova’ya karşı yaptırımlarından bazıları olduğunu açıklayan Prof. Dr. Kemal İnat, ancak Rusya ile ekonomik ilişkileri çok fazla riske etmek istemeyen Londra’nın daha fazla yaptırımdan kaçındığına vurgu yaptı.

Prof. Dr. Kemal İnat, 2018 yılında Sergei Skripal ve kızı Julia’nın İngiltere’de bir tür sinir gazı olan noviçok ile zehirlenmesi olayının İngiltere ile Rusya ilişkilerinde daha büyük bir krize yol açtığını hatırlatarak, ” Litvinenko gibi, eski bir Rus ajanı olup sonrasında İngiliz istihbarat servisi MI6 için çalışan Skripal’in kızıyla birlikte zehirlenmesinden Rus yönetimini sorumlu tutan İngiliz hükûmeti hem kendisi Moskova’ya karşı yaptırım uygulamış hem de AB ve NATO müttefiklerini bu konuda harekete geçmeye çağırmıştı” dedi.

İngiltere 23 Rus diplomatı sınır dışı ederken Rusya’nın da aynı sayıda İngiliz diplomatı sınır dışı ederek tepki verdiğini söyleyen Prof. Dr. Kemal İnat,  ancak aralarında ABD’nin de olduğu birçok Batılı ülkenin İngiltere ile dayanışma hâlinde hareket edip Rus diplomatları sınır dışı ederek Moskova’ya karşı tavırlarını sertleştirdiklerini açıkladı.

Prof. Dr. Kemal İnat, “Buna rağmen yaşanan Navalny hadisesi Rusya ile Batılı ülkeler arasındaki ilişkilerin “zehirli” bir şekilde süreceğini gösterdi. Litvinenko ve Skripal olaylarından farklı olarak bu defa zehirlenen kişi bir Avrupa ülkesi topraklarında değil, Rusya’da zehirlendi. Ayrıca Litvinenko ve Skripal taraf değiştirip İngiliz gizli servisi için çalışmışlardı. Navalny ise aktif bir şekilde Rusya’da siyaset yapan muhalif bir politikacı” şeklinde konuştu.

“İngiltere için, İngiliz gizli servisine çalışan birilerinin kendi topraklarında zehirlenmesine tepki vermemek kaçınılmazdı” ifadesini kullanan Prof. Dr. Kemal İnat, ” Ama Rusya ile yakın ekonomik ilişkilere sahip Almanya’nın Navalny meselesinde devreye girmesi bir zorunluluk değil tercihtir” değerlendirmesinde bulundu.

Prof. Dr. Kemal İnat, “Eğer Navalny’nin Almanya’ya getirilmesi kararı acemice alınmış bir karar değilse Berlin’in Moskova’ya karşı politikasını sertleştireceğinin habercisidir. Bu olayın, yüzde 95’i tamamlanmış Kuzey Akım 2 doğalgaz boru hattına muhtemel etkileri daha şimdiden Almanya’da yoğun bir şekilde tartışılıyor” dedi.

Bu gelişmeyi gerekçe göstererek söz konusu boru hattını iptal edip bu konudaki Amerikan yaptırımlarından kurtulmayı düşünenlerin sayısının her geçen gün arttığına işaret eden Prof. Dr. Kemal İnat, “Öte yandan Almanya’nın, Putin’in en ciddi rakibi olarak gösterilen Navalny’yi destekliyor görüntüsü Moskova’da ciddi bir rahatsızlığa neden oluyor. Almanya-Rusya ilişkilerini zorlu bir kriz bekliyor. Bu krizin nasıl seyredeceği bütün Avrupa-Rusya ilişkilerini ve hatta Almanya’nın ABD ile ilişkilerini etkileyebilir” ifadesini kullandı.

Sakarya Üniversitesi Ortadoğu Enstitüsü ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğr. Gör.si Prof. Dr. Kemal İnat, bu krizden etkilenmesi muhtemel ülkelerden biri olan Türkiye’nin de Rusya’nın Almanya ve diğer Avrupa ülkeleriyle “zehirli ilişkilerini” yakından takip etmesi gerektiğini kaydetti.

HABER : Ataner YÜCE 

[TÜHA Haber Ajansı, 20 Eylül 2020]