Türk savunma sanayiinde tarihi tablo

Son yıllarda hayata geçirdiği başarılı projelerle adından sıkça söz ettiren Türk savunma sanayii, ‘dünyanın bu alanda en prestijli değerlendirmesi’ olarak kabul edilen Defense News Top 100 listesinde ülke bazında 4’üncü olarak yer aldı.

Savunma Sanayii Araştırmacısı Anıl Şahin, listenin ilgili firmaların 2019 cirolarına göre hazırlandığını söyleyerek, Türk savunma sanayiinin geçen yıl tüm zamanların ihracat rekorunu kırdığını hatırlattı.

“Gelecek yıl ilk 50’de iki firmamız olabilir”

“Dolayısıyla bizler tablonun iyi olmasını bekliyorduk ancak bu kadar da iyi olması açıkçası sektörün öngördüğü bir gelişme değildi” diyen Şahin, şöyle devam etti:

“Listeye bu yıl 2 firmamızın daha girmesiyle ilk 100’de toplam firma sayımızın 7’ye çıkması biraz sürpriz oldu.

Öte yandan listeye yeni giren HAVELSAN ve FNSS’ye ek olarak, başka başarılar da elde ettik. Uzun yıllardır listede bulunan ASELSAN, bu yıl ilk 50 içerisine girme hedefini gerçekleştirdi ve yaklaşık 2,2 milyar dolar olan 2019 yılı bütçesi ile 48’inci sıraya yükseldi.

Bir başka başarı haberi de TUSAŞ’tan geldi TUSAŞ geçen sene, 2018 yılına göre beş sıra gerileyerek 69’uncu sıraya düşmüştü. Çalışmalarına azim ve kararlılıkla devam eden kurum, rekor bir yükseliş ile bu sene listeye 53’üncü sıradan girdi. Belki de 2021 yılında, ilk 50 içerisinde ikinci Türk firmasını görebiliriz.”

[Yerli ve milli savunma sanayii hamlesi Türk firmaları dünya genelinde daha üst sıralara taşıyor. Foto: AA]

“Ülke bazında 4’üncü sırada olmak tesadüf değil”

Anıl Şahin, firma sayısının 7 olmasıyla birlikte Türkiye’nin ülke bazındaki sıralamada da çok iyi bir yere konumlandığına dikkat çekerek, “İlk sırada 40 firma ile ABD yer alıyor. Birleşik Krallık 10 firma ile ikinci sırada. İlk 100’de 8 firması olan Çin üçüncü sırada ve bu ülkelerin hemen ardından 7 firma ile biz geliyoruz” dedi.

Bu gelişmelerin uzun süredir bazı çevrelerce kasıtlı olarak tartışılan ‘Türk savunma sanayii başarılı mı?’ sorusuna çok net bir yanıt olduğunu ifade eden Şahin, “Bu listenin söz konusu sorunun en nesnel yanıtlarından biri oldu. Çünkü bu listede torpil yok ve herkes cirosu kadar güçlü” görüşünü paylaştı.

Pandemi sürecine rağmen ihracatta iddialıyız

COVID-19 salgını nedeniyle dünya genelinde savunma sanayii sektörlerinin darbe aldığını belirten Şahin, yakın dönemdeki beklentilerine dair şunları söyledi:
“Türkiye’nin savunma sanayii sektörü, 2018 ve 2019 yıllarında üst üste ihracat rekoru kırdı. Bu sene seri belki bozulacak olsa da bu liste gösteriyor ki Türk savunma sanayii, ihracat pazarında yer kapma konusunda halen son derece iddialı.

Özellikle FNSS’nin listeye girmesinde ihracat faktörü ana etken oldu. Malezya ve Endonezya özelinde yapılan ihracatlar tesadüf değil, bu yöndeki azimli çalışmaların bir eseri. Bu adımların salgına rağmen devam edebileceği ve Türk firmaların ihracat için elinden gelen maksimum performansı sergileyeceğine eminim.”

[Türk savunma sanayisinin ihracat başarısı yakalayan Pars İzci 6×6 ve 8×8 tekerlekli zırhlı araçlar. Foto: AA]

Listedeki firmaların çalışma alanları neler?

Savunma Sanayii Araştırmacısı Anıl Şahin, listede yer alan Türk firmaların faaliyet alanlarını ise şöyle özetledi:

“ASELSAN, birçok konuda faaliyet gösteriyor. Türk savunma sanayiinin lokomotif şirketi. Türk Silahlı Kuvvetleri ve diğer güvenlik birimleri için gerçekleştirdiği çalışmalar ile listede yükseliyor. Tabi ki ihracat da önemli bir etken.

TUSAŞ, Türk savunma sanayiinin ihracat şampiyonu şirketi. Özellikle yolcu uçakları için ürettiği parçalar ile yüksek gelir elde ediyor. T129 ATAK taarruz ve taktik keşif helikopteri, milli muharip uçak, ANKA ve AKSUNGUR İHA, GÖKBEY genel maksat helikopteri ile bazı önemli projeler, TUSAŞ’ın öne çıkan faaliyetlerinin sadece bazıları.

Özel kuruluşlar da ciddi yol kat etti

Listede yer alan STM, mühendislik alanında gerçekten çok başarılı bir şirket. Birçok proje için teknik destek veriyorlar. Buna ek olarak Pakistan’ın Agosta sınıfı denizaltılarının modernizasyonu, MİLGEM projesi, yeni tip denizaltı, vurucu İHA’lar ve siber güvenlik, STM’nin öne çıkan faaliyetleri arasında bulunuyor.

BMC; ALTAY ana muharebe tankı, mayına ve pusuya karşı korumalı (MRAP) araçlar ile taktik tekerlekli zırhlı araç ürünleri öne çıkıyor. Hem yurt içinde hem de yurt dışında ciddi pazara sahip.

[Altay tankının seri üretim sürecindeki ilk konfigürasyonu olan T1. Foto: AA]

Mega projelerde onların ismi var

HAVELSAN, Türkiye’nin teknoloji devi firması. Bilişim, simülasyon, komuta kontrol ve savunma ile ülke güvenliği alanlarında faaliyet gösteren HAVELSAN; MİLGEM, yeni tip denizaltı, milli muharip uçak, çok maksatlı amfibi harp gemisi, T129 ATAK taarruz helikopteri ve havadan ihbar ve kontrol uçağı gibi birçok mega projede çalışmalar gerçekleştiriyor.

FNSS, hem yurt içinde hem de yurt dışında ciddi projeler gerçekleştiren kara sistemleri üretici firmamız. Yurt dışında; Kaplan orta sınıf tank (Endonezya), AV8x8 taktik tekerlekli zırhlı araç (Malezya) ve PARS TTZA (Umman), FNSS’in ihracat başarısı kazanmış ürünlerinin önde gelenlerini oluşturuyor.
Silah taşıyıcı araçlar, ZAHA, özel maksatlı taktik tekerlekli zırhlı araç ve PARS KOMANDO da yurt içindeki önemli projeleri oluşturuyor.

Roketsan, akıllı mühimmat, roket, füze ve balistik alanlarında önemli çalışmalar gerçekleştiriyor. Hava savunma füzesinden seyir füzesine, topçu roketinden SİHA mühimmatına, balistik füzeden gemisavar füzesine ve tanksavar füzesine kadar birçok ürün Roketsan bünyesinde geliştirilmiş ve/veya üretilmiş durumda.