Ortadoğu’da kurulan yeni dengeler içinde Türkiye ve Suudi Arabistan ortak zeminde buluşabilir mi?

DOHA-TÜHA HABER / Amerika Birleşik Devletleri’nin ilgisini Ortadoğu’dan Çin’e yönelttiği bir dönemde İran’ın bölgede yükselen gücünü durdurmak isteyen ülkeler eski düşmanlıkları bir kenara bırakarak yeni ortaklıklar kurma peşine düştü.

İsrail Başbakanı Naftali Bennett, ‘tarihi’ olarak tanımlanan bir resmi ziyaret kapsamında Birleşik Arap Emirlikleri’ne (BAE) gitti ve 100 milyonlarca dolarlık ikili ticaret anlaşması imzaladı.

Geçtiğimiz ay Türkiye’ye yatırım için 10 milyar dolarlık fon ayıran Abu Dabi Veliahtı Şeyh Muhammed bin Zayed Al Nahyan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın daveti üzerine Türkiye’ye giderek doğrudan yatırımları kapsayan bir dizi anlaşmaya imza attı.

2011 Arap Baharı sonrasında Müslüman Kardeşler’in rolü ve Libya krizinde karşı cephelerde yer alan ancak son dönemde ekonomik bağları derinleştirme arzusu taşıyan iki ülke yetkilileri geçen hafta da Ankara’da savunma sanayi alanında işbirliği fırsatlarını görüştü.

Suudi Arabistan – Türkiye ilişkileri

Öte yandan Katar’ın, Türkiye ile Suudi Arabistan arasında bozulan ilişkilerin yeniden onarılması için arabuluculuk rolü üstlendiği belirtildi.

Amerikan The Wall Street Journal gazetesinin Suudi ve Katarlı yetkililere dayandırdığı haberinde iki ülke arasında düzenlenecek bir toplantının Erdoğan ve Suudi Arabistan Veliahtı Muhammed Bin Selman’ın iki ülke ilişkilerini zedeleyen konuları konuşmak için zemin yaratacağına dikkat çekildi.

Suudi Arabistan’ın İstanbul Konsolosluğu’nda 2018 yılında Suudi hükümetinin talimatıyla öldürülen gazeteci Cemal Kaşıkçı cinayeti bu konuların başında geliyor. Gazeteye, Selman’ın Erdoğan’dan Kaşıkçı cinayeti konusunu bir daha açmamasını ve medya kuruluşlarının da konuyu kurcalamaktan vazgeçmesini istiyor.

Gazete Erdoğan’ın “amacının” ise jeopolitik olmaktan öte “parasal” olduğunu belirtiyor ve Türk Lirası’nın içine düştüğü kriz karşısında Erdoğan’ın ekonomiyi kurtaracak adımlar beklediği bildiriliyor.

“Diyaloğun amacı iletişim kanallarını yeniden kurmak”

Suudi Arabistan’ın Arap Baharı sonrasında oluşan anlaşmazlıkları hafifletmeye yöneldiğine, İran destekli Husilere karşı Yemen’de verdiği askeri operasyonları azalttığına; BAE’nin ise Beşar Esad yönetimindeki Suriye’nin 2011’deki üyeliğinin askıya alınmasından bu yana ilk defa Arap Ligi zirvesine katılması için görüşmeler yürüttüğüne dikkat çeken gazete, hem Suudi Arabistan’ın, hem de BAE’nin İran’la da temas kurmaya çalıştığını belirtiyor.

Gazeteye değerlendirmede bulunan uzmanlar bu diyaloglarla amacın rakipler arasındaki ilişkilerin onarılmasından çok, İran’la bir nükleer anlaşmanın yapılamaması durumunda iletişim kanallarının yeniden kurulmasını sağlamak olduğu görüşünü dile getiriyor.

[TÜHA Haber Ajansı, 16 Aralık 2021]