Netanyahu’ya verilen ültimatoma dair tüm bilinenler

İsrail’in Savaş Kabinesi’nden Benny Gantz, Başbakan Binyamin Netanyahu’ya ültimatom vererek tüm dünyada gündem oldu.

TÜHA / TÜRKUAZ İnternational News Agency

Eski Savunma Bakanı Gantz dün düzenlediği basın toplantısında Netanyahu’ya seslenerek, İsrailli esirlerin geri getirilmesi, “Gazze’deki Hamas yönetiminin devrilerek askerden arındırılması”, “Gazze’de ortak bir ABD, Avrupa, Arap ve Filistin yönetiminin kurulması”, tahliye edilen kuzeydeki İsraillilerin evlerine geri getirilmesi ve Suudi Arabistan’la normalleşmenin desteklenmesi taleplerinde bulundu.

Benny Gantz, Gazze’nin İsrail saldırıları sonrasındaki idaresine ilişkin bir planın 8 Haziran’a kadar onaylanmaması halinde liderliğini yaptığı Ulusal Birlik Partisi’nin hükümetten çekileceğini söyledi. Bu çekilme, savaş kabinesinin yıkılmasını tek başına sağlayacak bir hamle değil.

Benny Gantz, 24 Kasım’da ateşkes başlatıldığında rehinelerin aileleriyle bir araya gelmişti (Reuters)

Bunun üzerine İsrail Başbakanlığı yazılı açıklama yayımladı. Netanyahu, Gantz’ın sunduğu şartların “İsrail’in yenilgisi anlamına geldiğini” öne sürdü. “Hamas yerine bana ültimatom vermeyi tercih ediyor” diyerek Gantz’ı yerdi.

Savunma Bakanı da Netanyahu’yu hedef almıştı

Savunma Bakanı Yoav Gallant da 15 Mayıs’ta Tel Aviv’de basın toplantısı düzenleyerek uzun zamandır Gazze’de Hamas’a alternatif bir yönetim bulma yönünde çalışmanın gerekli olduğunu söylediklerini ancak herhangi bir karşılık alamadıklarını belirtmişti.

Gallant, Netanyahu’ya konuya ilişkin bir karar vermesi, İsrail’in Gazze Şeridi’nde sivil-askeri bir rejimin olmayacağını ilan etmesi ve Hamas’a alternatif bir yönetimi teşvik etmesi çağrısında bulunmuştu.

Gantz da Gallant’ın eleştirilerinin isabetli olduğunu savunmuştu.

Netanyahu’ysa Gallant’ın eleştirilerini X hesabından paylaştığı videoyla yanıtlamıştı.

74 yaşındaki Netanyahu’yu uyuşturucu baronu Pablo Escobar’a benzetenler de oldu (AP)

Hamas yenilene kadar Gazze’nin yönetimini tartışmanın “anlamsız” olduğunu savunan Netanyahu, “Hamas’ın Gazze’yi askeri olarak idare etmediği netleşene kadar tüm aktörler kendi güvenliklerinden korkacak ve Gazze’nin yönetimini tek başına üstlenmeyecek” demişti.

Ordu da bekleyiş içinde

İsrail Genelkurmay Başkanı Herzi Halevi’nin de savaş sonrası stratejisi için Netanyahu’ya baskı yaptığı İsrail medyasında konuşuluyor.

ABD de dahil diğer ülkelerin Refah’a kapsamlı kara operasyonu düzenlememesi için çağrıda bulunduğu Netanyahu, Gazze’nin güneyindeki bölgeye girmenin Hamas’ı yok etmek için gerekli olduğunu savunuyordu.

Ancak düzenlenen operasyonların ardından Gazze’nin kuzeyinden çekilen ordunun tekrar aynı bölgelere girmesi, yönetime dair soru işaretlerini artırdı. Muhalifler Netanyahu’nun savaşı bitirmeye niyeti olmadığını söylüyor.

Netanyahu’ya güven azalıyor mu?

Soufan Group adlı güvenlik danışmanlığı kuruluşunda araştırma direktörü olan Colin P. Clarke tartışmaları şöyle yorumluyor:

Gallant’ın Netanyahu’nun savaş sonrasında Gazze’nin yönetimini planlamak konusundaki yetersizliğini eleştirmesiyle birlikte İsrail savaş kabinesinde bazı gerçek çatlaklar görülmeye başlandı. En ateşli İsrail savunucuları da dahil Bibi’ye güveni olan çok fazla kişi tanıdığımdan emin değilim.

Cumartesi günü Tel Aviv’de düzenlenen gösteride rehine ve ateşkes anlaşması için çağrıda bulunuldu (Reuters)

İsrail’de rehinelerin kurtarılmasını isteyen göstericiler de Netanyahu’yu sıkıştırıyor. Son günlerde İsraillilerin ölümüne dair haberler artarken Gazze’de tutulan 128 rehinenin akıbeti de merak konusu. Tel Aviv, en az 35’inin öldüğünü tahmin ediyor.

Washington, Filistin Ulusal Yönetimi’ni işaret ediyor

Washington da Netanyahu’yu bu konuda sıkıştırıyor. ABD, Filistin Ulusal Yönetimi’nin “yeniden canlandırılarak” Gazze’yi tekrar kontrolüne alması gerektiğini savunuyor. İsrail Başbakanı’ysa Mahmud Abbas’ın başkanlık ettiği yönetimi perşembe günü eleştirerek “Terörü destekliyor, eğitiyor ve finanse ediyor” deyip eklemişti:

Askeri zaferden başka bir alternatif yok. Bunu baypas etmeye çalışmak gerçeklikle bağı koparmak anlamına gelir.

Gazze Şeridi, 1996-2006’da Filistin Ulusal Yönetimi’ne bağlıydı. Ancak Hamas, 2006’da yapılan seçimlerde, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ın partisi Fetih’i geçerek 132 sandalyeli mecliste 74 koltuk kazanmış, Fetih ise 45 sandalyede kalmıştı. Daha sonra taraflar arasında yaşanan anlaşmazlık nedeniyle 2007’de Gazze’de patlak veren çatışmalarda, Hamas bölgenin kontrolünü ele geçirmişti. (Dış Haberler Servisi)

EK Kaynaklar: Independent Türkçe, New York Times, WSJ, BBC,