NATO’da reform için resmi istişareler başladı

TÜHA HABER / NATO’da Türkiye’nin karşı çıkması beklenen maddeleri de içeren reform planıyla ilgili resmi istişare süreci başladı. Taslakta NATO-AB ilişkilerinin güçlendirilmesi ve vetonun zorlaştırılması öngörülüyor.

(TÜHA) Türkuaz Uluslararası Haber Ajansı’nın (dpa)’ya dayandırdığı haberine göre,ABD’nin Suriye’den asker çekme kararı ve Türkiye’nin Barış Pınarı harekatı nedeniyle NATO içinde patlak veren tartışmalar üzerine oluşturulan reform planında resmi istişare süreci başladı.

Geçen hafta tamamlanarak üye devletlere gönderilen 140 maddelik reform planı bugün ilk kez NATO dışişleri bakanları toplantısında tartışmaya açıldı.

Almanya Dışişleri Bakanı Heiko Maas toplantı öncesinde yaptığı açıklamada plan konusunda önümüzdeki aylarda hararetli bir tartışma süreci yaşanmasını beklediğini belirterek “İnanıyorum ki, planın şu ya da bu noktasını sorunlu görecek pek çok ittifak üyesi olacaktır” diye konuştu.

Hedefin, NATO’yu gelecek on yılın sınamaları karşısında donanımlı hale getirmek olduğunu belirten Maas, tartışmalı olabilecek konuları İttifak’ın stratejik yönelimi ve kararlarda vetonun zorlaştırılması olarak sıraladı. Bazı öncelikler konusunda uzlaşma sağlanması gerekeceğini belirten Maas, ancak sürecin somut sonuçlara götüreceği konusunda iyimser olduğunu söyledi.

Almanya Dışişleri Bakanı, “Son aylarda yaptığımız tartışmalar sonrasında NATO içinde bazı şeylerin iyileştirilebileceğini düşünmeyen üye olmadığını söyleyebilirim” diye konuştu. Maas, değişiklik taleplerinin İttifak içindeki karar alma süreçleri ve siyasi istişareler konusuna odaklandığını belirterek hedefin NATO’nun siyasi olarak yeniden yakınlaşması olduğunu kaydetti.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ABD’nin Suriye’den asker çekme kararı ve Türkiye’nin geçen yıl Ekim’de Suriye’de gerçekleştirdiği Barış Pınarı operasyonuna tepki olarak NATO’nun “beyin ölümünün” gerçekleştiğini söyleyerek bu kararların müttefiklerle istişare edilmemesini eleştirmişti.

Macron’un bu çıkışının ardından Almanya Dışişleri Bakanı Maas’ın girişimiyle aralarında eski bakan ve diplomatların da bulunduğu uzmanlardan oluşan bir komisyon kurulmuş ve uzmanlar komisyonu 140 maddeden oluşan reform önerilerini geçen hafta NATO’ya sunmuştu.

Rapordaki öneriler arasında, NATO üyesi olmayan AB ülkelerinin devlet ve hükümet başkanlarının NATO zirveleri çerçevesinde yapılan görüşmelere davet edilmesi de yer alıyor. Ancak özellikle Kıbrıs sorunu nedeniyle NATO üyesi Türkiye’nin bu tür bir planı veto edeceğine kesin gözüyle bakılıyor. Türkiye AB üyesi Güney Kıbrıs’ı “Kıbrıs Cumhuriyeti” olarak tanımıyor, bunun yerine Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ifadesini kullanıyor. NATO-AB yakınlaşmasına AB’den ayrılan Britanya’nın da sıcak bakmadığı belirtiliyor.

AB ülkeleri arasında NATO’ya üye olmayan ülkeler Kıbrıs’ın yanı sıra Avusturya, Finlandiya, İrlanda, Malta ve İsveç.

Türkiye 2017 yılında Avusturya ile yaşanan siyasi gerilim  nedeniyle Avusturya’nın NATO ile ortaklık programlarına dahil edilmesini de engellemişti.

NATO gündemine gelen raporda yer alan öneriler arasında üye ülkelerin ittifak kararlarını veto etmesinin zorlaştırılması da yer alıyor. Ancak bu planın da Türkiye’nin yanı sıra Macaristan’ın da direnişiyle karşılaşması bekleniyor.

[TÜHA Haber Ajansı, 02 Aralık 2020]