Hitler’in “Kavgam” Kitabı Fransa’da Polemik Yarattı

TÜHA HABER / Fransa’nın en büyük yayınevlerinden Fayard, Nazizmin manifestosu olarak kabul edilen Adolf Hitler’in “Mein Kampf (Kavgam) adlı kitabını basmaya karar verdiğini açıkladı. Karar Fransa’da tarihçi ve filozofları ikiye böldü.

Fransız yayınevi Fayard, Adolf Hitler’in ırkçı ve Yahudi karşıtı ideolojisinin temelini oluşturan Mein Kampf’ı, 2021’de Fransızca olarak yayınlayacaklarını duyurdu. Kesin baskı tarihini açıklamayan Yayınevi kitabın içeriğiyle ilgili de bilgi vermedi.

Fayard, 2020’de yeni baskıyı yapacağını açıklamış, ancak pandemi nedeniyle bu kararı ertelediklerini duyurmuştu. Yayınevi, kitabın eski çevirisi üzerinden değil, Sigmund Freud ve Stefan Zweig gibi dev isimleri Fransızca’ya çeviren Oliver Mannoni tarafından yeniden çevrileceğini ve uluslararası tarihçilerden oluşan bir komite tarafından hazırlanan “bir eleştiri metninin de” kitapta yer alacağını açıkladı.

Hitler’in 1924-1926 yılları arasında yazdığı kitap, İkinci Dünya Savaşı’nı kazanan müttefiklerce 1945 yılında yasaklanmıştı. Yayın haklarının tek sahibi olan Bavyera Eyaleti, Mein Kampf’ın telif hakkını tam ve sorumlu bir şekilde kullanıyordu.

Fransa, geçtiğimiz hafta kitabı yayınlayan Polonya’dan sonra, bu yıl Avrupa’da Mein Kampf’ı basan ikinci ülke olacak. Polonya, 20 Ocak 2021’de, 4 bin baskı olarak tartışmalı kitabı basan yılın ilk Avrupa ülkesi oldu. Kitabın Bellona yayınlarından çıkan versiyonu 4 bin adet basıldı. Bellona Yayınevi, yaklaşık bin sayfalık kitabın yarısında Hitler ideolojisinin eleştirisine yer verdi.

Mein Kampf’ın telif haklarının kamuya açılmasının ardından, 2016 yılında Almanya’da, bir kamu araştırma merkezi olan IfZ tarafından yapılan baskısı 100 bin adet sattı.

Türkçe’de “Kavgam” adıyla bilinen kitabın, Fransızca’ya “Mon Combat” diye çevirilen ilk baskısı 1934 yılında çıkmıştı. Nouvelles Editions Latines (NEL) yazarın izni olmadan 1938 yılına kadar bu kitabı bastı. Fransa karşıtı pek çok satırın da yer aldığı kitap, 1938’de yine Fayard yayınları tarafından “Ma Doctrine” adıyla yeniden basıldı.

“Basılmalı mı?” tartışması

Yahudi soykırımına kadar varan, Nazizm’in işlediği suçların ideolojik matrisi olarak değerlendirilen kitabın basılması kararı, Fransız tarihçileri ve yayın dünyasını ikiye böldü.

Fransızca baskının geliştirilmesi üzerinde çalışan ekibin bir üyesi olan tarihçi Christian Ingrao, France Culture radyosuna yaptığı açıklamada, “Bu kitabı çevreleyen fantezilerden kurtulmanın zamanının geldiğini, Hitler’in kitabı 1941 yılında alınan “Yahudiler’in yok edilmesi” kararından çok önce yazdığını” belirtti. Ingrao, “Kitabın basılması, Hitler merkezcilikten çıkma ve nihai çözümün bulunmasına katkı yapacaktır” dedi.

Filozof Paphael Enthoven, Europe 1 Radyosu’na yaptığı açıklamada, “Bu kitabı zaten internet üzerinden kolayca bulabilirsiniz. Satışı serbest. 1934 baskısı zaten dijital ortamda satılıyor” diyerek, kontrollü bir baskının daha doğru olduğunu savunuyor.

Fransız tarihçi Jean Garrigou da, France 24 Televizyonu’na yaptığı değerlendirmede yasaklanan bir metnin “o metni daha da cazip hale getirdiğine” dikkat çekerek, eserlerin yasaklanmasından çok içeriğinin tartışılmasının daha doğru bir yöntem olduğunu savundu.

Almanya ve Nazizm uzmanı tarihçi Johann Chapoutot ise, Nazizmin manifestosu olan kitabın yeniden basılmasının riskli bir adım olduğunu, tarihsel bir belge olarak anlaşılması için kamusal alanda dolaşımının sağlanması öncesi, “bağlamsal bilginin” de kitaba eşlik etmesin gerektiğini vurguladı.

Tarihçi Laurent Busseau da, “Sınır Tanımayan Tarihçiler” sitesinden yayınladığı makalesinde, son iki yılda aşırı sağın yükselişinin arttığına dikkat çekerek, eleştirel açıklaması olsa da, yeni baskıların, Nazizmin geri dönüşü tehlikesine katkı yapma riskini taşıdığını” söyledi.

Hitler’in ölümünden bu yana basılması yasaklansa da, kitabın tirajının hiç azalmadığının altını çizen Busseau, bugün halen Neo Naziler’in, Yahudi düşmanlarının hatta Daeş’in (IŞİD) bile bu kitabı okuduğuna atıfta bulundu.

Mein Kampf’ın, 1933-1945 yılları arasında 10 milyon sattığını hatırlatan tarihçi, Hindistan’dan Japonya ve Amerika’ya kitabın 2020 yılında 70 milyon adet sattığına dikkat çekti.

Haber: Arzu Çakır / VOA 

[TÜHA Haber Ajansı, 27 Ocak 2021]