“Fransa Türkiye’yi güneyden çevrelemeye çalışıyor”

Türkiye ile özellikle 1996 yılındaki Kardak Krizi’nin ardından silahlanma çabası işine giren ve çok sayıda ülkeyle imzaladığı büyük tutarlı anlaşmaların ardından bütçesini bir türlü toparlayamayan Yunanistan, yeniden silah alım haberleriyle gündemde…

AB ülkeleri tarafından iflastan kurtarılan ve 2060 yılına kadar ödemesi gereken milyarlarca dolar borcu olan Atina’nın kamu borcu 363 milyar euro seviyelerindeyken söz konusu silah alımlarını nasıl yapacağı merak uyandırmaya devam ediyor.

Çok sayıda savunma projesi iptal edildi

Savunma Sanayii Politikaları Uzmanı Arda Mevlütoğlu ile Yunanistan’ın savaş uçakları, helikopterler ve fırkateyn alımlarını da kapsayan 10 yıllık silahlanma programının yansımalarını konuştuk.

Kardak Krizi’nden sonra Atina yönetiminin ABD, Almanya ve Fransa ile çok sayıda büyük hacimli silah alım anlaşması imzaladığını belirten Mevlütoğlu, bu alımların bütçeye büyük yük getirdiğini söyledi.

[Savunma Politikaları Uzmanı Arda Mevlütoğlu.]

2010’dan itibaren savunma harcamaları düştü

“Akabinde 2004 Olimpiyat Oyunları ve 2007-2008 küresel finans krizinin etkileri ile ülke 2008’den itibaren ağır bir ekonomik buhranın içine girdi” hatırlatmasında bulunan Arda Mevlütoğlu, şöyle devam etti:

“Bu süreçte çok sayıda savunma projesi ya iptal edildi ya da ertelendi. 2009’dan itibaren uygulanan sıkı ekonomik tedbir ve tasarruf ortamında dahi Yunanistan, savunmaya gayrı safi yurt içi hasılasının (GSYİH) yüzde 2,3’ünden az harcama yapmadı. Bu noktada NATO’nun üye ülkeler için belirlediği hedefin yüzde 2 olduğunu hatırlatmakta fayda var.

Kriz öncesi 7 – 10 milyar dolar bandında seyreden savunma harcamaları, 2010’dan itibaren kademeli olarak düşerek son beş yılda 4,8 – 5 milyar dolar bandında seyretti.

Bu dönemde Yunanistan, pek çok yeni alım ve modernizasyon projesini rafa kaldırdı ancak harekât, eğitim ve idame giderlerinde büyük bir kesinti yapmadı. Başka bir deyişle elindeki imkân ve kabiliyetleri korumak için büyük gayret sarf etti.”

Söylenen projelerin alımları hemen başlamayabilir

Yunanistan’ın yaşadığı ekonomik krizleri ve koronavirüs salgınının küresel etkilerinin Atina yönetiminin silahlanma programını nasıl etkileyeceği sorusunu yönelttiğimiz Mevlütoğlu, şu yanıtı verdi:

“COVID-19, Yunanistan gibi turizm gelirleri ekonomisinde büyük paya sahip ülkeleri daha da ağır etkileyecek gibi görünüyor. Bu bakımdan, en azından kısa vadede Yunanistan’ın çok iddialı alım projeleri başlatması beklenmeyebilir.

Ancak elindeki bazı sistemleri satarak; ikinci el alım ve modernizasyon projeleri başlatarak daha küçük ancak daha etkin bir silahlı güç kurabilir. Almanya ve Fransa’nın jeopolitik motivasyonlu uygun kredi desteği ile son yıllarda Birleşik Arap Emirlikleri ile hızla gelişen ilişkiler, bu projelerin finansmanı noktasında bazı avantajlar sağlayabilir.”

[Atina yönetmi, Fransız Rafale savaş uçaklarını satın almak için harekete geçti.]

Bu kararlar ‘sürpriz’ değil

“Yunan Başbakanı Kiryakos Miçotakis’in 12 Eylül günü açıkladığı alım paketindeki kararların büyük kısmı uzun süredir sürüncemede kalan konulardı” bilgisini paylaşan Mevlütoğlu’na göre yeni firkateyn ve savaş uçağı alımı ile mevcut 4 MEKO 200HN sınıfı firkateynin modernizasyonu konuları on yıldan uzun süredir ihtiyaç listesindeydi.

Fransa’nın amacı güneyden Türkiye’yi çevrelemek

Bu nedenle söz konusu kararların bir anda alınmış ‘sürpriz’ kararlar olmadığına işaret eden Arda Mevlütoğlu, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu bakımdan bu kararlar sürpriz değil… Dahası, açıklanma şekil ve zamanı bakımından siyasi nitelikte. Yeni firkateyn tipi henüz belirlenmemiş ancak Fransız FREMM sınıfı kuvvetli bir olasılık.

Esas olarak 18 Rafale uçağının alımı, uçak sayısının görece az olmasına rağmen dikkat çekici… Zira bu uçakların bir kısmı, Fransız Hava Kuvvetlerinden devredilecek. Yunan Başbakan Miçotakis, söz konusu uçakların 2021 yılında hizmete girmeye başlayacaklarını belirtmişti

Fransa’nın Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile imzalamış olduğu askeri iş birliği anlaşması kısa süre önce yürürlüğe girdi. Fransa, Rum kesimindeki hava ve deniz üslerinden ve tabii ayrıca Girit başta olmak üzere Yunan hava üslerinden faydalanabiliyor. İlaveten Rafale’ler aynı zamanda Mısır Hava Kuvvetleri tarafından da kullanılıyor.

Tüm bu hususlar göz önünde bulundurulduğunda, Doğu Akdeniz’de Fransa–Mısır-Yunanistan mihverinin, modern ve ileri kabiliyetlere sahip Rafale savaş uçakları ve belki FREMM firkateynleri ile Türkiye’yi çevrelemeye çalıştığı söylenebilir.”