AB’den yeşil ışık: Hukuk devletini ihlale mali kesinti

TÜHA HABER / Avrupa Birliği ülkeleri Almanya’nın üye devletlere hukuk devleti prensibini ihlal etmeleri halinde mali yardımlarda kesinti yapılmasını öngören planını kabul etti. 

(TÜHA) Türkuaz Haber Ajansı’nın (Reuters, AFP / EC, HS)’ye dayandırdığı habere göre, Avrupa Birliği ülkeleri hukuk devletinin ihlal edilmesi halinde üye ülkelere sunulan mali kaynakların kesilmesi yönündeki planı kabul etti. AB Komisyonu’nun bir sözcüsü AB Konseyi dönem başkanı olan Almanya’nın getirdiği önerinin çoğunluğun desteğini aldığını söyledi. Oylama ile birlikte Avrupa Parlamentosu nezdinde müzakerelerin önü açıldı. Tartışmalı planın müzakereler sırasında daha da sert hale getirilebileceği belirtiliyor.

Söz konusu plana hukuk devleti ihlalleriyle eleştirilen başta Macaristan ve Polonya karşı çıkıyor. İki ülke Avrupa Birliği’nin önemli konularda oy birliğiyle karar almasına engel olma tehdidinde bulunmuşlardı. Korona pandemisiyle mücadele amacıyla hazırlanan konjonktür programının da iki ülkenin blokajı nedeniyle başlatılamaması gündeme gelmişti.

Fransız haber ajansı 27 ülke arasında yapılan oylamada Polonya ve Macaristan’ın yanı sıra Belçika, Danimarka, Finlandiya, Hollanda ve İsveç’in de ret oyu verdiğini  duyurdu. Bu ülkelerden bazıları Almanya’nın getirdiği öneriyi yeterince sert bulmuyor.

Almanya’nın yaptığı önerinin Avrupa Birliği Komisyonu’nun ilk olarak gündeme getirdiği plandan daha yumuşak olduğu belirtiliyor. Almanya’nın önerisine göre Avrupa Birliği mali kaynaklarında kesinti yapılması ancak “Avrupa Birliği bütçesinin mali idaresinin ya da birliğin mali çıkarlarının kısıtlanması” halinde gündeme gelebilecek. Bu da mali kesintilerin hangi durumlarda yürürlüğe gireceği konusunu yorumu açık hale getiriyor.

Dolayısıyla bu formülasyon halinde bir ülkede hükümetin yolsuzluk yapması halinde Avrupa Birliği kaynaklarının kesilmesi mümkün olabilecek ancak yargı bağımsızlığı ya da ifade özgürlüğü gibi konularda kesinti gündeme gelmeyebilecek.

Hukuk devleti eksiği olan ülkeler

Öte yandan Reuters haber ajansı Avrupa Birliği Komisyonu’nun bazı üye ülkelerde hukuk devleti bakımından eksiklikler olduğuna ilişkin raporunu hazırladığını duyurdu. Dün yayınlanan raporda bu ihlallerin başında yargının ve medyanın kısıtlanması geliyor.

Raporda korona krizinin bir tür hukuk devleti prensiplerine riayet bakımından Avrupa Birliği devletleri açısından bir “stres testi” olduğu belirtildi. “Bazı üye devletlerde medya ve sivil toplumun önüne yeni engeller konuldu” denilen raporda yargının bağımsızlığının da zayıflatıldığı ifade edildi. Raporda somut olarak bu gelişmeye örnek olarak Polonya, Macaristan, Bulgaristan, Romanya, Hırvatistan ve Slovakya’nın adı geçti.

“Polonya’daki hukuk reformları 2015 yılından bu yana büyük tartışmalara kaynaklık ediyor” denilen raporda Macaristan’daki değişikliklerin de yargının bağımsızlığı açısından endişe yarattığı belirtildi. Yolsuzluk bakımından ise Bulgaristan, Hırvatistan, Çek Cumhuriyeti, Macaristan, Malta ve Slovakya’nın adı raporda yer aldı.

[TÜHA Haber Ajansı, 01 Ekim 2020]