İlhan KARAÇAY yazdı:

HOLLANDA, 28 OCAK 2026

Türk kahvesi, Osmanlı döneminde saray mutfaklarından başlayarak yüzyıllar içinde Anadolu’dan Balkanlar’a, Ortadoğu’dan Avrupa’ya uzanan geniş bir coğrafyaya yayıldı. Hazırlanış biçimi, sunum geleneği ve etrafında oluşan ritüellerle birlikte kuşaktan kuşağa aktarılan bu kültür, bugün hâlâ aynı fincan etrafında buluşmayı mümkün kılıyor. 5 Aralık Dünya Türk Kahvesi Günü ise bu tarihsel sürekliliğin günümüzdeki yansımalarından biri olarak öne çıkıyor.

Hani derler ya, “bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır” diye.
İşte o söz, geçtiğimiz 5 Aralık günü Hollanda’da bir kez daha yeniden can bulmuştu, yeniden anlam kazanmıştı.
Türk kahvesi, sadece bir içecek değil; dostluğun, sohbetin, paylaşmanın ve kültürün ta kendisi olduğunu bir kez daha göstermişti.

5 Aralık 2025 günü, yalnızca Türkiye’de değil, dünyanın dört bir yanında Dünya Türk Kahvesi Günü olarak yaşanmıştı. Hollanda’da ise bu anlamlı gün, hem diplomatik bir buluşmaya hem de sonrasında sanatla yoğrulan çok özel çalışmalara sahne oldu.

Rotterdam Başkonsolosluğumuzdaki etkinliği NAhaber’e yazan Sedat Tapan’ın haberinden okuyalım.

ROTTERDAM BAŞKONSOLOSLUĞU’NDA TÜRK KAHVESİ GÜNÜ COŞKUSU

Türkiye Cumhuriyeti Rotterdam Başkonsolosluğu, 5 Aralık Dünya Türk Kahvesi Günü dolayısıyla Hollandalı ve Türk konukları aynı fincanda buluşturdu. Konsolosluk binasının önünde kurulan kahve standında, geleneksel Türk kahvesi ikram edildi.

Başkonsolos Sevgi Kısacık, etkinlik boyunca konuklarla bizzat ilgilendi. Yoldan geçerken kahve kokusunu alıp duran Hollandalılar da, Türk kahvesinin o kendine özgü aromasını tatma fırsatı buldu. Sohbetler koyulaştı, kahveler ağır ağır içildi, gülümsemeler çoğaldı.

NHaber’e konuşan Başkonsolos Kısacık, bu buluşmanın kendileri için taşıdığı anlamı şu sözlerle dile getirdi: “Dünya Türk Kahvesi Günü vesilesiyle düzenlediğimiz etkinliğe gösterilen ilgi bizleri çok mutlu etti. Kahvemizi duyan, yoldan geçerken uğrayan vatandaşlarımıza ve Hollandalı dostlarımıza ikramda bulunmak bizim için büyük bir memnuniyet.”

UNESCO TESCİLLİ BİR KÜLTÜREL MİRAS

Türk kahvesinin yalnızca bir içecek olmadığını vurgulayan Kısacık, UNESCO tarafından 2013 yılında Türk kahvesi kültürünün İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Listesi’ne alındığını da hatırlattı. Bu tescil, kahvenin hazırlanışından sunumuna, sohbetinden misafirperverliğine kadar uzanan büyük bir kültürel mirası kapsıyor.

Kumda kahve pişirme geleneği ise etkinliğin en çok ilgi gören anlarından biri oldu. Yavaş yavaş pişen kahvenin başında yapılan sohbetler, bu geleneğin neden bu kadar kıymetli olduğunu bir kez daha gösterdi.

Sedat Tapan’ın haberi bu kadar…
Şimdi gelelim daha sonraki gelişmelere:

BİR TANITIM GÜNÜNDEN SANATA UZANAN YOL

5 Aralık’taki bu sıcak buluşma, takvimde kalan bir anma günü olarak kalmadı.
O günün yarattığı kültürel atmosfer, Hollanda’da sanat ve üretimle yoluna devam etti.

TÜRK KAHVESİ GÜNÜ HOLLANDA’DA SANAT VE ÜRETİMLE YAŞATILDI

Bu özel günün ardından, Türk kahvesinin kültürel anlamını sanatla buluşturan çok değerli çalışmalar ortaya çıktı. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı çini sanatçısı Betül Aşlı Bayram, Türk kahvesi fincanına adeta hayat verdi.

Düzenlenen atölye çalışmasında, katılımcılar geleneksel çini sanatından esinlenerek kendi Türk kahvesi fincanlarını tasarladı. El boyaması fincanlar, büyük bir emekle boyandı, sırlanarak fırınlandı. Ortaya çıkan her bir fincan, Türk kahvesinin estetikle buluştuğu somut birer kültür taşıyıcısı oldu.

Bu çalışma, sadece bir sanat etkinliği değil; Türk kahvesi etrafında şekillenen sohbetin, paylaşmanın ve birlikte üretmenin günümüzdeki yansıması olarak dikkat çekti. Farklı kökenlerden insanlar aynı masa etrafında buluştu, aynı fincana baktı, aynı hikâyeyi paylaştı.

BİR FİNCAN KAHVEYLE BAŞLAYAN SANAT YOLCULUĞU

Betül Aşlı Bayram’ın çalışmaları, Türk kahvesinin yüzyıllardır taşıdığı anlamı bugünün sanat diliyle yeniden anlatıyor. Kahve fincanları artık sadece içmek için değil; bakmak, düşünmek ve hissetmek için de var.

Sanatçı, çini sanatının sabır, sevgi ve emek isteyen yönünü Türk kahvesiyle bir araya getirirken, izleyene de şu duyguyu fısıldıyor: Kültür yaşarsa anlamlıdır ve paylaşıldıkça çoğalır.

BETÜL AŞLI BAYRAM’I TANIYALIM

1972 yılında Kütahya’da doğan Betül Aşlı Bayram, Dumlupınar Üniversitesi Kütahya MYO Seramik Bölümü’nden mezun oldu ve Eğitim Fakültesi’nde pedagojik formasyon aldı. Çini sanatına olan ilgisi, eğitim sürecinde ustalardan aldığı derslerle daha da derinleşti.

Mezuniyetinin ardından Kütahya Porselen’de grafik tasarımcı olarak çalıştı; desen tasarımı ve serigrafi alanlarında önemli deneyimler kazandı. Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından “Çini Sanatçısı” unvanına layık görüldü ve Sanatçı Tanıtım Kartı sahibi oldu.

Hollanda’da Leiden Volksuniversiteit’te Türkçe dersleri vererek Türk kültürünü tanıtmaya devam eden Bayram, İzmir’den Amsterdam’a uzanan sanat yolculuğunda pek çok ulusal ve uluslararası sergide yer aldı. Amsterdam Yunus Emre Enstitüsü’ndeki kişisel sergisiyle geleneksel Türk çini sanatının hikâyesini Hollandalı sanatseverlerle paylaştı.

Atölye çalışmalarıyla çini sanatını daha geniş kitlelere ulaştırmayı hedefleyen Betül Aşlı Bayram, çiniyi yalnızca bir süsleme sanatı değil; kültürel bir miras ve güçlü bir hikâye anlatım aracı olarak görüyor.

Kısacası, bir fincan kahveyle başlayan bu yolculuk, Hollanda’da sanatla, emekle ve dostlukla devam ediyor. Ve belli ki, bu fincanın hatırı daha uzun yıllar konuşulacak.

BETÜL AŞLI BAYRAM’IN SON ETKİNLİĞİ LİSSE KASABASINDA YAPILDI
Bir atölyeden dünyaya açılan buluşmada, çiniyle bir kültür köprüsü kuruldu.

Bu sanat yolculuğu yalnızca tek bir atölyeyle sınırlı kalmadı. Betül Aşlı Bayram, kısa süre sonra bu kez Lisse’deki Volksuniversiteit’te Hollandalı sanatseverlerle buluştu. Burada düzenlenen çalışmada, Türk çini sanatının renkleri ve desenleri tanıtıldı.

Katılımcılar, geleneksel motiflerle kendi çalışmalarını üretirken, çininin ardındaki kültürü de yakından tanıma fırsatı buldu. Bayram, bu buluşmayı “Sanat, kültürleri birleştirmenin en güzel yolu” sözleriyle özetledi. Farklı dillerden ve kökenlerden insanlar, aynı masa etrafında buluştu ve çininin diliyle ortak bir hikâye yazdı.

                                                       ******************

TURKSE KOFFIE, SYMBOOL VAN VEERTIG JAAR VRIENDSCHAP, VEROOVERT DE WERELD

Op 5 december 2025 werd niet alleen bij ons Consulaat-Generaal in Rotterdam, maar overal ter wereld “De Dag van de Turkse Koffie” gevierd.

Staatskunstenares Betül Aşlı Bayram gaf met haar latere werken nieuw leven aan het koffiekopje van de Turkse koffie.

Ook haar keramische werken in de traditionele çini-techniek wekken grote bewondering.

Geschreven door İlhan KARAÇAY:

Turkse koffie verspreidde zich vanaf de keukens van het Ottomaanse paleis in de loop der eeuwen over een uitgestrekt gebied, van Anatolië tot de Balkan en van het Midden-Oosten tot Europa. Deze cultuur, die van generatie op generatie werd doorgegeven met haar bereidingswijze, presentatie en bijbehorende rituelen, maakt het vandaag nog steeds mogelijk om rond hetzelfde kopje samen te komen. De Wereld Turkse Koffiedag op 5 december is een van de hedendaagse weerspiegelingen van deze historische continuïteit.

Men zegt wel: “Een kopje koffie heeft veertig jaar herinnering.”
Die woorden kregen op 5 december in Nederland opnieuw betekenis en kwamen opnieuw tot leven.
Turkse koffie liet nogmaals zien dat zij niet zomaar een drank is, maar het symbool van vriendschap, gesprek, delen en cultuur.

Op 5 december 2025 werd niet alleen in Turkije, maar overal ter wereld de Wereld Turkse Koffiedag gevierd. In Nederland kreeg deze betekenisvolle dag zowel een diplomatiek karakter als een vervolg in zeer bijzondere kunstzinnige activiteiten.

Laten wij het evenement bij ons Consulaat-Generaal in Rotterdam lezen uit het verslag van Sedat Tapan, geschreven voor NAhaber.

FEESTELIJKE VIERING VAN DE DAG VAN DE TURKSE KOFFIE BIJ HET CONSULAAT-GENERAAL IN ROTTERDAM

Het Consulaat-Generaal van de Republiek Turkije in Rotterdam bracht op 5 december, ter gelegenheid van de Wereld Turkse Koffiedag, Nederlandse en Turkse gasten samen rond hetzelfde kopje. Voor het consulaatsgebouw werd een koffiestand opgezet waar traditionele Turkse koffie werd geserveerd.

Consul-Generaal Sevgi Kısacık nam persoonlijk de tijd om met de gasten te spreken. Ook voorbijgangers die de geur van koffie opsnoven en even bleven staan, kregen de kans om het unieke aroma van Turkse koffie te proeven. Gesprekken werden intenser, koffie werd rustig gedronken en glimlachen vermenigvuldigden zich.

In haar verklaring aan NHaber verwoordde Consul-Generaal Kısacık het belang van deze ontmoeting als volgt: “De belangstelling voor het evenement dat wij organiseerden ter gelegenheid van de Wereld Turkse Koffiedag heeft ons zeer gelukkig gemaakt. Het was voor ons een groot genoegen om onze koffie aan te bieden aan onze landgenoten en aan onze Nederlandse vrienden die langskwamen.”

EEN DOOR UNESCO ERKEND CULTUREEL ERFGOED

Kısacık benadrukte dat Turkse koffie meer is dan alleen een drank en herinnerde eraan dat de Turkse koffiecultuur in 2013 door UNESCO werd opgenomen in de Lijst van Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid. Deze erkenning omvat een rijk cultureel erfgoed, van de bereiding tot de presentatie en van het gesprek tot de gastvrijheid.

Het bereiden van koffie in heet zand was een van de meest in het oog springende momenten van het evenement. De gesprekken die ontstonden rond de langzaam pruttelende koffie lieten opnieuw zien waarom deze traditie zo waardevol is.

Tot zover het verslag van Sedat Tapan.
Laten we nu kijken naar wat daarna gebeurde.

EEN WEG DIE VAN EEN PROMOTIEDAG NAAR KUNST LEIDT

De warme ontmoeting van 5 december bleef niet slechts een datum op de kalender.
De culturele sfeer van die dag kreeg in Nederland een vervolg in kunst en creatie.

DE DAG VAN DE TURKSE KOFFIE LEEFT IN NEDERLAND VOORT MET KUNST EN PRODUCTIE

Na deze bijzondere dag ontstonden waardevolle werken die de culturele betekenis van Turkse koffie met kunst verenigden. Keramiekartieste Betül Aşlı Bayram, verbonden aan het Turkse Ministerie van Cultuur en Toerisme, gaf als het ware nieuw leven aan het kopje van de Turkse koffie.

Tijdens een workshop ontwierpen deelnemers hun eigen Turkse koffiekopjes, geïnspireerd door de traditionele çini-kunst. Met de hand beschilderde kopjes werden met grote toewijding bewerkt, geglazuurd en in de oven gebakken. Elk kopje werd zo een tastbare drager van cultuur, waarin Turkse koffie en esthetiek samenkwamen.

Dit was niet slechts een kunstactiviteit, maar een hedendaagse weerspiegeling van gesprek, delen en samen creëren rond Turkse koffie. Mensen van verschillende achtergronden kwamen rond dezelfde tafel bijeen, keken naar hetzelfde kopje en deelden hetzelfde verhaal.

EEN KUNSTREIS DIE BEGINT MET EEN KOPJE KOFFIE

Het werk van Betül Aşlı Bayram vertelt de eeuwenoude betekenis van Turkse koffie opnieuw in de taal van de hedendaagse kunst. Koffiekopjes zijn er nu niet alleen om uit te drinken, maar ook om naar te kijken, over na te denken en te voelen.

Terwijl de kunstenares de geduld, liefde en toewijding van de çini-kunst verbindt met Turkse koffie, fluistert zij de toeschouwer het volgende toe:
Cultuur is betekenisvol zolang zij leeft en zij groeit wanneer zij wordt gedeeld.

MAAK KENNIS MET BETÜL AŞLI BAYRAM

Betül Aşlı Bayram werd in 1972 geboren in Kütahya. Zij studeerde af aan de afdeling Keramiek van de Kütahya MYO van de Dumlupınar Universiteit en behaalde daarna haar pedagogische bevoegdheid aan de Faculteit Onderwijs. Haar belangstelling voor de çini-kunst werd verdiept door lessen van meesters tijdens haar opleiding.

Na haar afstuderen werkte zij als grafisch ontwerper bij Kütahya Porselen, waar zij waardevolle ervaring opdeed in patroonontwerp en zeefdruk. Zij werd door het Turkse Ministerie van Cultuur en Toerisme onderscheiden met de titel “Çini-kunstenares” en kreeg een officiële kunstenaarskaart.

In Nederland zet Bayram zich in voor de verspreiding van de Turkse cultuur door Turkse lessen te geven aan de Volksuniversiteit Leiden. In haar artistieke reis van İzmir naar Amsterdam nam zij deel aan talrijke nationale en internationale tentoonstellingen. Met haar solotentoonstelling bij het Yunus Emre Instituut in Amsterdam deelde zij het verhaal van de traditionele Turkse çini-kunst met Nederlandse kunstliefhebbers.

Met haar workshops wil Betül Aşlı Bayram de çini-kunst toegankelijk maken voor een breder publiek. Voor haar is çini niet slechts decoratie, maar een cultureel erfgoed en een krachtig middel om verhalen te vertellen.

Kortom, deze reis die begon met een kopje koffie, gaat in Nederland verder met kunst, toewijding en vriendschap. En het staat vast dat de herinnering van dit kopje nog vele jaren zal worden besproken.

BETÜL AŞLI BAYRAMS LAATSTE EVENEMENT VOND PLAATS IN HET DORP LISSE

Tijdens een ontmoeting die vanuit één atelier de wereld in reikte, werd met keramiek een culturele brug geslagen.

Deze artistieke reis bleef niet beperkt tot één werkplaats. Kort daarna ontmoette Betül Aşlı Bayram ditmaal Nederlandse kunstliefhebbers bij de Volksuniversiteit in Lisse. In deze workshop werden de kleuren en motieven van de Turkse tegelkunst geïntroduceerd.

Terwijl de deelnemers hun eigen werken maakten met traditionele patronen, kregen zij ook de kans om de cultuur achter deze kunstvorm van dichtbij te leren kennen. Bayram vatte deze ontmoeting samen met de woorden: “Kunst is de mooiste manier om culturen met elkaar te verbinden.” Mensen met verschillende talen en achtergronden kwamen rond dezelfde tafel samen en schreven met de taal van de keramiek een gezamenlijk verhaal.