Avrupa ile Güncel Gerilimler, Uzun Vadeli Çıkarlar

TÜHA HABER / SETA Genel Koordinatörü Prof. Dr. Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, Doğu Akdeniz konusu üzerinden 10-11 Aralık’ta Türkiye’ye olası yaptırımları konuşacak AB liderlerine mesaj verdiğini söyledi.

Prof. Dr. Burhanettin Duran, kaleme aldığı ‘Avrupa ile Güncel Gerilimler, Uzun Vadeli Çıkarlar‘ başlıklı yazısında, AB’yi içine düştüğü “stratejik körlükten kurtulmaya” ve Yunanistan ile Rum Kesiminin birliği “bir koç başı olarak kullanmasına müsaade etmemeye” çağırdığının altını çizdi.

Prof. Dr. Duran, Erdoğan’ın bu çağrısının da çözüm için “Doğu Akdeniz’e kıyıdaş tüm bölge ülkelerinin ve Kıbrıs Türklerinin de yer alacağı bir konferans düzenlenmesi” önerisinin de yeni olmdığının altını çizdi.

Erdoğan’ın, AB’nin Fransa ve Yunanistan’ın tek taraflı taleplerine dayalı bir yaklaşımla Türkiye politikasını belirlemesinin sorunlarına çok farklı düzlemde işaret ettiğini ifade eden Prof. Dr. Burhanettin Duran, “Hatta Fransız Cumhurbaşkanı Macron’a yönelttiği sert eleştirilerle Türkiye ile AB arasında kurulan hatalı denklemi değiştirmeye çalışıyor. Doğu Akdeniz, Kıbrıs, Ege ve mülteci konularında Ankara ile Brüksel arasında “sıfır toplamlı oyun” olmadığını aksine “kazan-kazan” yaklaşımının uzun vadeli ortak çıkarlara hizmet edeceğini savunuyor” dedi.

“Yerimiz Avrupa” diyen Erdoğan’ın bu çağrısına AB liderlerinin Perşembe-Cuma günlerinde ne cevap vereceğinin merak edildiğini hatırlatan Prof. Dr. Burhanettin Duran, ABD Kongresinden S-400’lere ilişkin çıkacak CAATSA yaptırımlarını Trump’ın mı Biden’ın mı imzalayacağının da konuşulduğunu belirtti.

Avrupa, Biden yönetimini bekliyor

Prof. Dr. Burhanettin Duran, “Beklentim, her iki yaptırım gündeminin de bazı maliyetlerle ancak Türkiye’yi Batı ittifakından uzaklaştırmayacak cevaplarla yönetilmesi. Ancak uzun vadede Erdoğan’ın önerdiği ve jeopolitik realitelere dayalı “kazan-kazan” anlayışının ağırlık kazanıp kazanamayacağı asıl kritik konu” olduğunu açıkladı.

“AB Konseyi Başkanı Charles Michel,’in söylediği “kedi fare oyununun” son bulması için Batılı liderlerin “Türkiye faktörünü” bütün unsurlarıyla akılcı şekilde değerlendirebilmesi lazım” diyen Prof. Dr. Burhanettin Duran, AB cenahının Biden Yönetiminin yeni Transatlantik ve Rusya politikasını belirlemesini, Türkiye’nin bu denklemdeki yerini görmek isteyeceğini, 20 Ocak’ta görevi devr almaya hazırlanan Biden Yönetiminin ise henüz Türkiye politikasını şekillendirmediğini hatırlattı.

Prof. Dr. Burhanettin Duran, bu politikanın Ankara’nın Suriye ve Libya’dan Dağlık Karabağ’a kadar birçok krizde artan etkisinin ve düzen kurmaya katkısını tanıyan bir yönde olmasının uzun vadeli olumlu sonuçlarda bulunduğunu aktardı.

Ankara faktörü görmezden gelinirse…

Almanya Dışişleri Bakanı H. Maas’ın Biden Yönetimi ile Avrupa ve ABD’nin yeniden stratejik ortak olması gerektiğini vurgularken “Libya ya da Suriye’de olduğu gibi, Rusya ya da Türkiye tarafından doldurulan bir boşluk bırakmamalıyız” demesi stratejik körlüğün devam ettiğini gösterdiğini açıklayan Prof. Dr. Burhanettin Duran, Türkiye’ye Rusya muamelesi yapmanın, AB’nin içe kapanık ruh halinin devam edeceğini düşündürdüğünü ifade etti.

SETA Genel Koordinatörü Prof. Dr. Burhanettin Duran, “Dahası, ABD ile AB’nin iş birliğinin Türkiye’ye karşı “sıfır toplamlı oyun” şeklinde tanımlanması riskine de işaret ediyor. Ayrıca, Türkiye’yi hem Avrupa’nın içinde hem de dışında görmek ciddi çelişkileri içeriyor” dedi.

Prof. Dr. Burhanettin Duran, AB üyesi olsun ya da olmasın, Türkiye’nin, Avrupa’nın geleceğini şekillendirecek ülkelerden birisi olduğuna dikkat çekerek,  Türkiye’nin Avrupa dışında tutulamayacağını görmek için sadece mülteci ve İslam karşıtlığı sorunlarının bile yeterli olduğunun altını çizdi..

Balkanlarda, Doğu Avrupa’da veya Kuzey Afrika’daki mevcut ve olası krizlerden bahsetmediğini, ya da Avrupa’nın kıtadaki Müslümanlar gerçekliğini de Türkiye’nin katkısı olmadan yönetemeyeceğine değinmediğini söylen Prof. Dr. Burhanettin Duran, bu sebeple, “Ankara faktörünü” ideolojik kampanyalarla baskılamanın mümkün olmadığını ve günümüz Türkiye’sinin kapasitesi, dinamizmi ve iddiaları ile örtüşmediğini hatırlattı.

Prof. Dr. Burhanettin Duran, Erdoğan’ın tecrübeli liderliği ile yakından uzaktan buluşmadığını  ve AB başkentlerinin Erdoğan’ın “sıfır toplamlı oyun algısıyla yaklaşmayın” uyarısına kulak vermeleri gerektiğini belirtti.

Prof. Dr. Burhanettin Duran ayrıca, güncel gerilimleri çözmenin ve uzun vadeli çıkarlara odaklanmanın tek yolunun bu olduğunu hatırlatarak, önümüzdeki dört yılın Ankara’ya ne gibi yeni fırsatlar getirebileceği üzerine düşünmenin bu yolu bulmaya yardımcı olacağını kaydetti.

HABER : Ataner YÜCE

[TÜHA Haber Ajansı, 10 Aralık 2020]